Η χιονοστιβάδα των καταγγελιών στο χώρο του ελληνικού θεάτρου, θα έλεγα καλλιτεχνικού χώρου, αφού προβλέπεται να εμφανιστεί σωρεία νέων καταγγελιών, είναι από μόνο του ένα σοκαριστικό γεγονός. Πόσα νέα παιδιά με ταλέντο απευθύνονται σε εγνωσμένης αξίας καλλιτέχνες  και εναποθέτουν τις ελπίδες τους στα χέρια τους, με αποτέλεσμα, είτε  να φεύγουν τρέχοντας από το επάγγελμα, προκειμένου να διαχειριστούν το τραύμα τους, είτε να παραμείνουν, ελπίζοντας  ότι θα ανακάμψουν και ότι η κόλαση που πέρασαν, τουλάχιστον κάτι απέδωσε. Αυτό, το τελευταίο, είναι και ο ορισμός της αλλοτρίωσης που επιφέρει σε έναν άνθρωπο η βία.

Εάν όμως είχαμε ως χώρα νομικές και δεοντολογικές δικλείδες, θα απέτρεπαν ένα τέρας, που ενδύεται το σκηνοθέτη ή το συνθέτη ή το διανοούμενο από το να καλέσει ή, αντίστοιχα, ένα νέο παιδί από το να σπεύσει στο σπίτι του πρώτου, επειδή δήθεν θέλει να του κάνει εκτάκτως audition; Οι θύτες τέτοιων εγκλημάτων χειραγωγούν το θύμα με τέτοιον τρόπο, που το κάνουν να πιστεύει ότι εκείνο ζήτησε να βρεθεί σ’ αυτή τη θέση. Η δεσπόζουσα θέση του θύτη που μπορεί να είναι δεσπόζουσα επαγγελματικά, κοινωνικά, οικονομικά, ασκεί ένα δέος και δημιουργεί μία ελπίδα στο θύμα, που την  καλλιεργεί εντέχνως ο ίδιος ο θύτης, ότι  «είναι η ευκαιρία της ζωής του», ή έστω, μία από τις ευκαιρίες–ορόσημο στη ζωή του, ότι πρόκειται για μία στιγμή που αργότερα θα τη διηγείται στους νεότερους του επαγγέλματος με αναπόληση. Αυτό είναι το πρώτο βήμα της χειραγώγησης. Το δεύτερο βήμα είναι αυτή καθ’ εαυτή η εγκληματική πράξη, όταν το θύμα βυθίζεται από το θύτη σε ωκεανό αμφιβολιών και ενοχών : μήπως δεν ήμουν πολύ καλός/ή; Μήπως χάσω την ευκαιρία της ζωής μου; Μήπως παραείμαι συντηρητικός/ή; Μήπως δεν είμαι αρκετά χαλαρός/ή; Και, φυσικά, μήπως εν τέλει δεν κάνω για το ρόλο; Μήπως με διώξει;

Αυτοί είναι μερικοί μόνο από τους λόγους που απαντούν στο ερώτημα που ευλόγως εγείρουν πολλοί συμπολίτες μας «Mα γιατί τώρα;»

Το Σωματείο Ελλήνων Ηθοποιών έχει αποφασίσει να προχωρήσει σε θέσπιση κανόνων για τη διεξαγωγή της πρόβας και της audition. Θα πρέπει, μαζί με όλα αυτά, να θεσπιστεί, νομοθετικά, ένας αυστηρός Κώδικας Δεοντολογίας, όπως υπάρχει σε όλα τα ελεύθερα επαγγέλματα και όπως  προβλέπεται και από τους  Κώδικες Δεοντολογίας σε άλλες χώρες. Είναι χαρακτηριστικό ότι η IFA(Παγκόσμια Ομοσπονδία Ηθοποιών) εποπτεύει και καθοδηγεί τα Σωματεία Ηθοποιών κάθε κράτους μέλους της. Παράλληλα, κάθε χώρα μπορεί να θεσπίσει δικούς της κανόνες και κώδικες, όπως και γίνεται βέβαια παντού στον κόσμο – πλην της Ελλάδας – όχι μόνο στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στις Η.Π.Α, αλλά και στην Αφρική και την Ασία. Κανόνες όπως το ότι χρειάζεται κανείς να είναι μέλος του Σωματείου για να εργάζεται στο θέατρο ή την οθόνη (υπήρχε και στη χώρα μας αλλά καταργήθηκε), ότι όλα τα συμβόλαια περνούν από έλεγχο των Σωματείων, ότι υπάρχουν λίστες «κακών» εργοδοτών κ.ά. Ο Κώδικας Δεοντολογίας  σε κράτη όπως ο Καναδάς, η Γαλλία, η Νότια Αφρική, η Ιρλανδία, το Ηνωμένο Βασίλειο, οι Η.Π.Α. και άλλα πολλά, έχουν ως κύριο εργαλείο την αποδοχή της σύμβασης εργασίας από το Σωματείο, πριν από το εκάστοτε θέατρο, ή την προσάρτηση του στο κείμενο της συλλογικής σύμβασης. Όλα αυτά βρίσκονται υπό επεξεργασία από τα μέλη του ΣΕΗ παράλληλα με την προσπάθεια υπογραφής συλλογικής σύμβασης στο ελεύθερο θέατρο. Έτσι, οποιοσδήποτε θέλει να εργασθεί στο θέατρο ή την τηλεόραση ή τον κινηματογράφο του Βελγίου, ας πούμε, γνωρίζει από πριν τον Κώδικα, τους μισθούς, τις διαδικασίες audition και προβών, τις ακριβείς ενέργειες που πρέπει να κάνει σε περίπτωση παραβίασης των κανόνων, ακόμα και τη διασφάλιση ότι κάθε ρόλος πρέπει να προσφέρεται σε έναν και μόνο ηθοποιό (The Casting Director’sGuide των Η.Π.Α, οι οποίες διαθέτουν μεγάλη εξειδίκευση κανόνων, σχεδόν τόσων, όσα και τα επαγγέλματα γύρω από την ορχηστρική τέχνη), έτσι ώστε κανείς να μην πείθεται από μεμονωμένες προσκλήσεις σε απόμερα μέρη ή σκοτεινά σημεία του θεάτρου ή σπίτια, ή παρκάκια για να κάνει audition ή πρόβα.

Οι Intimacy Directors (για θέατρο και ζωντανές παραστάσεις εν γένει) και οι Intimacy Coordinators (για κινηματογράφο και τηλεόραση), οι οποίοι ενεργούν ως «προπονητές» του ηθοποιού, ξεχωριστά από το σκηνοθέτη ο οποίος βρίσκεται στο πλατώ ή στη σκηνή, φέρουν πιστοποίηση, από αναγνωρισμένο από το Σωματείο Ηθοποιών κάθε μίας από αυτές τις χώρες, φορέα και, μάλιστα, διδάσκεται και σε πανεπιστήμια ως ειδικό μάθημα.

Οι δε, πιθανοί δράστες των παρενοχλητικών, εγκληματικών, αλλά και των προσβλητικών της προσωπικότητας πράξεων, θα δουν την έξοδο από το επάγγελμα σε περίπτωση που αποδειχθεί η πράξη τους, πέραν της ποινικής καταδίκης τους στο δικαστήριο.

Όπως κάθε ανθρώπινη και επαγγελματική δραστηριότητα, η Τέχνη πρέπει να διέπεται από κανόνες και διαδικασίες, προκειμένου να μην κυριαρχεί η αυθαιρεσία και η εκμετάλλευση, κοινώς, για να μην  ισχύει ο νόμος της ζούγκλας. Στη χώρα μας αυτό παραμελήθηκε και, μάλλον, υποβαθμίστηκε ο ρόλος του αρκετά.

Τώρα είναι η ώρα να προστατεύσουμε τα θύματα, αλλά και την ίδια την Τέχνη σε όλες της τις εκφάνσεις, για ένα μέλλον που θα προάγει το πνεύμα και την καλλιτεχνική δημιουργία σε όλους τους παραγωγικούς τομείς της.

Σχετικά Άρθρα

Τεχνητή Νοημοσύνη: Ανάγκη για Εθνική Στρατηγική ως Άσκηση Προσαρμογής

Τεχνητή Νοημοσύνη: Ανάγκη για Εθνική Στρατηγική ως Άσκηση Προσαρμογής

Μεγάλη η συζήτηση στις μέρες μας για τις επιπτώσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης στην εργασία, στις ανθρώπινες σχέσεις, στα ατομικά δικαιώματα, στην ίδια την ύπαρξη – μια πρώτη γεύση μας έδωσε άλλωστε και το κείμενο το Ηλία Διάκου, εδώ στο Επί Δεξιά. Αναμφίβολα βρισκόμαστε ενώπιον δομικών αλλαγών, δε χωρεί αμφιβολία. Σχεδιάζουμε τις υποδομές των επόμενων 50 ετών. Αστοχίες στην αρχιτεκτονική του υπό διαμόρφωση συστήματος θα σημάνουν ευρύτερες παρεκκλίσεις επί παντός του επιστητού. Αυτό από μόνο του είναι αρκετό για να καταδείξει το μέγεθος της πρόκλησης. Ενδιαφέροντες καιροί, το δίχως άλλο. Μέσα σε αυτήν την αλλαγή, υπάρχει μία μεταβλητή που θα κρίνει πολλά. Ποια είναι αυτή; Η ικανότητα και ο βαθμός προσαρμογής στα νέα δεδομένα που επιφέρει η Τεχνητή Νοημοσύνη. Σε ποιο βαθμό οι άνθρωποι, οι κοινωνίες, οι ιδεολογίες, είναι ικανοί να προσαρμοστούν σε μία κατάσταση, που πιθανώς να σημάνει και την αρχή της μετεξέλιξης του ανθρώπινου είδους, όπως ακριβώς έγινε και πριν 70.000 χρόνια με την επικράτηση των Sapiens;

read more
Απ’ ό,τι φαίνεται η δημοκρατία και απειλείται και εκβιάζεται

Απ’ ό,τι φαίνεται η δημοκρατία και απειλείται και εκβιάζεται

Τη στιγμή που απειλείται η εθνική κυριαρχία και τα δικαιώματα της χώρας, που μαζί με τις εθνικές, αναμένεται εξαιτίας των μέτρων για την καταπολέμηση της πανδημίας να βιώσει μια από τις μεγαλύτερες οικονομικές προκλήσεις στην ιστορία της, ακολουθουμένη από μια εξίσου σοβαρή οικονομική κρίση, στη δημοσιότητα έχουν επικρατήσει η υπόθεση ενός κατηγορούμενου ως παιδεραστή και η απεργία πείνας ενός καταδικασμένου κατά συρροή δολοφόνου και τρομοκράτη.
Αυτό δείχνει δυο πράγματα. Αφενός την και ιδεολογική κατάρρευση της αριστεράς και αφετέρου, με την ανοχή ή και «βόλεμα» της κεντροδεξιάς, την επικράτηση κάθε φορά της αριστερής ατζέντας. Έχουμε πραγματικά καταλάβει με τι κάθε φορά συμβιβαζόμαστε, σε τι κατάντια μας έχει οδηγήσει αυτό αλλά και τι κινδύνους εγκυμονεί;

read more
Η Ευρώπη και τα εμβόλια«Στις Βρυξέλλες, κανείς δεν σε ακούει αν ουρλιάζεις»

Η Ευρώπη και τα εμβόλια
«Στις Βρυξέλλες, κανείς δεν σε ακούει αν ουρλιάζεις»

Αυτή την περίοδο ασκείται παντού έντονη κριτική στις Βρυξέλλες, ότι απέτυχαν με την προμήθεια των εμβολίων για την COVID-19. Οι καθυστερήσεις στη λήψη αποφάσεων αλλά και η επιμονή της Κομισιόν να αποφασίσει εκείνη αντί για τα Κράτη-Μέλη έφεραν την Ευρώπη τελευταία στην παγκόσμια κούρσα των εμβολιασμών, πίσω όχι μόνο από Αμερική, Κίνα και Ρωσία, αλλά και το Ηνωμένο Βασίλειο ή το Ισραήλ. Με πρόσφατο άρθρο του το politico.eu ρίχνει την ευθύνη προσωπικά στην Πρόεδρο της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Άλλο άρθρο έριξε ευθύνες και στην, Κύπρια, Επίτροπο για την Υγεία, Στέλλα Κυριακίδου. Αν κάτι είναι γεγονός, αυτό είναι ότι η Ευρώπη απέτυχε στην αντιμετώπιση της πανδημίας. Η αληθινή όμως ερώτηση είναι, γιατί φτάσαμε ως εδώ; Τι συμβαίνει στις Βρυξέλλες; Τα πράγματα είναι πραγματικά απλά: Οι θέσεις είναι δοτές, μη εκλόγιμες. Η «πρωθυπουργός» της Ευρώπης, δηλαδή η Πρόεδρος της Κομισιόν, και οι «υπουργοί» της Ευρώπης, δηλαδή οι Επίτροποι, διορίζονται – δεν εκλέγονται. Και, όπως είναι γνωστό σε καθένα, όποιος διορίζεται οφείλει σε εκείνον που τον διόρισε.

read more

Γράψου στη λίστα φίλων!

Ακολουθήστε μας